Suy niệm Bài đọc 2 - Chúa Nhật V Mùa Chay năm A - Rm 8,8-11 - Sống theo Thần Khí
Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Rôma (Rm 8,8-11)
8 Những ai bị tính xác thịt chi phối thì không thể vừa lòng Thiên Chúa.
9 Nhưng anh em không bị tính xác thịt chi phối, mà được Thần Khí chi phối, bởi vì Thần Khí của Thiên Chúa ngự trong anh em. Ai không có Thần Khí của Đức Ki-tô, thì không thuộc về Đức Ki-tô.
10 Nhưng nếu Đức Ki-tô ở trong anh em, thì dầu thân xác anh em có phải chết vì tội đã phạm, Thần Khí cũng ban cho anh em được sống, vì anh em đã được trở nên công chính.
11 Lại nữa, nếu Thần Khí ngự trong anh em, Thần Khí của Đấng đã làm cho Đức Giê-su sống lại từ cõi chết, thì Đấng đã làm cho Đức Giê-su sống lại từ cõi chết, cũng sẽ dùng Thần Khí của Người đang ngự trong anh em, mà làm cho thân xác của anh em được sự sống mới.
Tiên tri Êdêkien đã loan báo: “Ta sẽ đặt Thần Khí của Ta vào trong các ngươi và các ngươi sẽ được hồi sinh” (Ed 37,14). Điều đó đã thành hiện thực kể từ ngày chúng ta nhận Bí tích Rửa tội, thánh Phaolô nói. Ngài dùng những từ ngữ rất tượng hình “Thần khí Chúa ngự trong anh em”. Theo nghĩa đen của câu này, một nhà bình luận nói rằng ta đã “thay đổi chủ nhà”. Chúng ta trở nên nhà của Thần Khí: kể từ nay chính Ngài chỉ huy.
Sẽ rất thú vị nếu chúng ta tự hỏi, trong mọi lĩnh vực của cuộc sống, cá nhân và cộng đoàn, ai đang nắm giữ vị trí chỉ huy, hoặc nếu bạn muốn, mục tiêu của chúng ta là gì, điều gì khiến chúng ta theo đuổi, như người ta vẫn nói. Đối với thánh Phaolô, không có ba mươi sáu giải pháp: hoặc chúng ta sống dưới ách thống trị của xác thịt hoặc chúng ta sống dưới ảnh hưởng của Thần Khí. Dưới ảnh hưởng của Thần Khí, chúng ta đã rõ điều đó nghĩa là gì. Chỉ cần thay cụm từ ‘Thần Khí’ bằng cụm từ ‘Tình Yêu’. Và trong thư gửi tín hữu Galata, thánh nhân kể ra hoa trái của Thần Khí là: “Bác ái, hoan lạc, bình an, nhẫn nhục, nhân hậu, từ tâm, trung tín, hiền hòa, tiết độ” (Gl 5,22), tóm lại đó là tình yêu trong mọi tình huống thực tế của đời sống chúng ta.
Tôi nói rõ là “trong mọi tình huống thực tế”. Đối với thánh Phaolô, đời sống theo Thần Khí không phải sống trên mây. Tuần qua, chúng ta đã thấy trong thư gửi tín hữu Êphêsô, thánh Phaolô là người thừa kế mọi truyền thống các ngôn sứ: đối với họ, nói riêng, chúng ta đã thấy trong sách Isaia, sống theo Thần Khí của Chúa là yêu thương và phục vụ anh em chúng ta.
Một khi đã định nghĩa sống theo Thần Khí có nghĩa đơn giản là sống theo tình yêu, chúng ta hiểu ý thánh nhân muốn nói thế nào là sống theo xác thịt: tức là sống trái ngược với yêu thương, là vô tâm và giữ hận thù. Nói cách khác, sống tình yêu là thoát khỏi trung tâm của cái tôi; sống theo xác thịt là quy về chính mình. Câu hỏi tôi vừa đặt trên đây: “Ai đang nắm giữ vị trí chỉ huy?” bây giờ có thể đổi thành “ai là trung tâm của vũ trụ đối với chúng ta, đối với tôi ?”.
Chắc chắn sống trong xác thịt, với nghĩa ấy - tức là quy hướng về mình - chúng ta sẽ không thể hài hoà với Thiên Chúa, không cùng giai điệu với Thiên Chúa vì Ngài chỉ là tình yêu. Thánh Phaolô khẳng định: “Những ai bị tính xác thịt chi phối thì không thể vừa lòng Thiên Chúa” (c. 8).
Trái lại, Chúa Kitô là Con yêu dấu, Thiên Chúa hài lòng về Ngài; nghĩa là, Ngài hoàn toàn hòa hợp với Thiên Chúa, chính vì Chúa Kitô cũng chỉ là tình yêu. Trong hướng ấy, bài tường thuật về cơn cám dỗ trong hoang địa (chúng ta đã đọc trong Chúa Nhật I Mùa Chay) thật là xúc động. Đó là chương 4 của Tin Mừng theo thánh Mátthêu, ngài cho thấy Chúa Giêsu chỉ quy hướng về Thiên Chúa và Lời Chúa. Chúa Giêsu cương quyết từ chối tập trung vào cơn đói hoặc vào những nhu cầu cho sứ vụ Mêsia của mình.
Cơn cám dỗ đầu tiên: Sau bốn mươi ngày chay tịnh, Chúa đói, nhưng sự cám dỗ không phải ở chỗ đó. Có thể nói, cám dỗ ở đây là đòi hỏi Chúa làm một phép lạ vì lợi ích cá nhân, cho mình là trung tâm của vũ trụ. Kẻ cám dỗ, kẻ chia rẽ, gợi ý: “Nếu ông là Con Thiên Chúa, thì truyền cho những hòn đá này hoá bánh đi!” (Mt 4,3), Chúa Giêsu chọn đặt Lời Chúa làm trung tâm thế gian và của đời Ngài: “Người ta sống không chỉ nhờ cơm bánh, nhưng còn nhờ mọi lời miệng Thiên Chúa phán ra” (Mt 4,4). Hoa trái của Thần Khí là làm chủ bản thân, nhẫn nại, đúng như lời của thánh Phaolô.
Cơn cám dỗ lần thứ hai: quỷ đặt Đức Giêsu trên nóc Đền thờ, rồi nói: “Gieo mình xuống đi!... Thiên Chúa sẽ truyền cho thiên sứ lo cho bạn” (Mt 4,6). Chúa Giêsu trả lời: “Ngươi chớ thử thách Đức Chúa là Thiên Chúa của ngươi” (Mt 4,7). Hoa trái của Thần Khí là tin cậy vào Thiên Chúa.
Cơn cám dỗ thứ ba: quỷ chỉ cho Người thấy tất cả các nước thế gian, và vinh hoa lợi lộc của các nước ấy và bảo rằng:“Tôi sẽ cho ông tất cả những thứ đó, nếu ông sấp mình bái lạy tôi” (Mt 4,9). Nhưng Chúa Giêsu hoàn toàn quy về Chúa Cha, mà không quy về những gì Ngài có thể nhận được từ Chúa Cha: “Ngươi phải bái lạy Đức Chúa là Thiên Chúa của ngươi, và phải thờ phượng một mình Người mà thôi” (Mt 4,10). Hoa trái của Thần Khí bao hàm tất cả, đó là tình yêu - Thánh Phaolô nói thêm.
Sở dĩ bài cám dỗ trong hoang địa được đề nghị vào đầu mỗi Mùa Chay, là bởi vì Mùa Chay là cơ hội chúng ta rời khỏi cái tôi của mình để tập trung vào tha nhân và Thiên Chúa.
Sau đó vài đoạn, cũng trong thư thánh Phaolô gửi tín hữu Rôma, thánh nhân nói: Thần Khí Thiên Chúa làm cho chúng ta trở nên con cái Thiên Chúa. Chính Ngài thúc đẩy chúng ta gọi Thiên Chúa là Cha. Tôi muốn nói “Cha nào Con nấy”, tình yêu trong chúng ta đến từ Thiên Chúa, đó là di sản của chúng ta, với tư cách là con. Thánh Phaolô còn nói: “Thần Khí cũng ban cho anh em được sống” (c.10), có thể hiểu “tình yêu là sự sống của anh em”, chỉ trong tình yêu mới có sáng tạo. Những gì không phải là tình yêu, không đến từ Thiên Chúa, đều sẽ phải chết. Nhưng những gì trong ta là tình yêu đến từ Thiên Chúa thì sẽ không phải chết. “Đấng đã làm cho Đức Giê-su sống lại từ cõi chết, cũng sẽ dùng Thần Khí của Người đang ngự trong anh em, mà làm cho thân xác của anh em được sự sống mới” (c.11).
Tác giả: Marie-Noëlle Thabut
Nguồn: L’ intelligence des Ecritures, Socéval Editions
Dịch giả: E. Máccô Lương Huỳnh Ngân